Sosyal medyada bağımlılık, dijitalin ve teknolojinin insan hayatına büyük bir etki etmeye başlaması ile birlikte meydana gelen bir kavramdır.
Günümüzde teknolojinin ve internetin devamlı değişim ve gelişim içerisinde olması ile birlikte internet kullanıcılarında da büyük bir artış meydana gelmiştir.
Sosyal medya; kişilerin duygu, düşünce, anı, fotoğraf ve videolarını paylaştığı platformlardır. Sosyal medya bu özelliği doğru bir şekilde kullanılması durumunda oldukça etkili bir kitle iletişim aracıdır.
Ancak kişilerin sosyal medyada gereğinden fazla vakit geçirmesi sosyal medya bağımlılığı olarak adlandırılır ve çeşitli problemlere neden olur.
Günlük kullanım 4 saat ve üzeri olan bireylerde bu bağımlılıktan söz edilebilir.
Belirtileri
• Sosyal ortamlarda bile sosyal ağlara odaklanma
• Yüz yüze iletişim kurmaktan uzaklaşma
• Gündelik hayatın ve sosyal ilişkilerin zedelenmesi
• İnternet bağlantısı olmadığında ya da sosyal medyadan uzak kalınca huzursuz ve yoksunluk hissetme
• Yaşamın her anını ve tüm aktiviteleri sosyal ağlarda paylaşma isteği
Bireylerde bu belirtilerden birkaçının gözlemlenmesi ve özellikle sosyal medyadan uzak kalındığında yaşanan yoksunluk duygusu, sosyal medya bağımlılığına işaret edebileceği gibi bunun tedavi edilebilir bir sorun olduğu bilinmelidir.
Ergenlerde Sosyal Medya Kullanımı
Günümüzde ergenler sosyal medyayı oldukça aktif kullanıyor. Günümüz koşullarında oyun konsolları, sanal arkadaşlıklar, sosyal medya sitelerinde günlük işlerini aksatacak kadar vakit geçirebiliyorlar. Bu uğraş onlar için bir eğlence hali olduğu için uzun vadede zararlarını pek düşünmüyorlar. Okulda arkadaşlarıyla ya da evde ebeveynleriyle iletişim kurmaktan kaçıp odalarında telefon ile saatler geçirebiliyorlar. Bu durum ergenlerin büyük bir kısmında görülse de kendine sınır koymayı bilmeyen ergenlerde olabiliyor.
Sosyal medyanın en büyük özelliklerinden biri farklı medya formatlarını bir arada sunabilmesi ve medya içeriklerinin kullanıcılar tarafından paylaşılabilmesidir.
Elbette sadece olumsuz yanlarından bahsetmek haksızlık olur. Ergen için bir sosyal medya ağının parçası olmak onların sosyal becerilerini geliştirir. Çeşitli sosyal medya kanallarıyla politik olaylar ve bağış toplama durumları için örgütlenebilirler. Sanatsal uğraşlarını, müzik paylaşımlarını toplumun beğenisine sunarak bireysel yaratıcılığın gelişimine katkıda bulunurlar ve bu sayede kendine olan güvenleri artabilir.
Ergenlerde Akran İletişimi
Ergenlik döneminde arkadaşlık ilişkileri ergen için çok değerlidir. Ailenin önemi ikinci plana itilmiş, arkadaşlar ön plana çıkmıştır. Ergen, arkadaşları arasında bağımsız bir birey, topluluğun eşit üyesidir. Bu durum onun için büyük bir statü kaynağıdır. Ergeni en iyi anlayan artık ebeveynleri değil arkadaşlarıdır. Fakat sosyal medya içerisinde bu arkadaşlıklar yerini sanal arkadaşlığa bırakmıştır. Gerçek arkadaşlıklar yerine hayali yani sanal arkadaşlıklar önem kazanmıştır. Okulda, kursta sağlıklı iletişim kurmak yerine daha çekingen, özgüveni olmayan bireyler olarak yetişiyorlardır.
Nasıl Koruyabiliriz?
Bu noktada ebeveynlere oldukça iş düşüyor.
1. Çocuklarınızı arkadaşları ile doğal yollardan görüşmeleri için yönlendirin, akran grupları içerisinde sosyalleşmesini sağlayın.
2. Çocuğunuzun arkadaşlık ilişkilerini destekleyin, onları bir araya getirecek aktivite planlayın.
3. Çocuklarınızı yetenek ve ilgi alanlarına uygun spor dallarına yönlendirin.
4. Çocuğunuzla birlikte vakit geçirin. Keyif alabileceğiniz aktiviteler planlayın.
5. Çocuğunuzun sosyal ağlarda geçireceği uygun süreyi belirleyerek uymasına özen gösterin.